Rośliny chronione - przegląd

Jesteś tutaj:

Rośliny chronione - przegląd

5/5 (1 ocen)
Większość roślin spotykanych w ogrodach to gatunki uprawne lub szeroko rozpowszechnione, dlatego bez problemu możemy je zdobywać na różne sposoby. Warto jednak wiedzieć, że istnieje pewna grupa roślin, które z rozmaitych przyczyn podlegają ochronie prawnej, dlatego nie można ich pozyskiwać ze stanowisk naturalnych (np. lasów, łąk, torfowisk, jezior), a w ogrodach wolno uprawiać jedynie ich odmiany hodowlane, nabyte u sprzedawcy posiadającego zezwolenie na sprzedaż lub hodowlę, wydane przez właściwy organ administracyjny. Chronionych prawem gatunków nie wolno zrywać, niszczyć, zbierać, posiadać, wywozić za granicę, wykopywać, nabywać ani sprzedawać (obostrzenia takie dotyczą np. wielu paproci).
 
Łagodniejsze zasady zostały ustalone w przypadku roślin chronionych częściowo. W pewnych sytuacjach, określonych przez Ministerstwo Ochrony Środowiska w specjalnych rozporządzeniach (np. za zgodą wskazanych władz), można prowadzić ich zbiór lub sprzedaż (odnosi się to m.in. do niektórych ziół).
 
Listy zawierające spis gatunków aktualnie objętych ochroną co kilka lat ulegają modyfikacji, dlatego warto na bieżąco sprawdzać dane na stronach internetowych, zawierających publikacje dotyczące ochrony środowiska (zwłaszcza rozporządzenia Ministra Środowiska).
 
Jeśli nie dostosujemy się do obowiązujących przepisów i postanowimy przywieźć sobie z lasu lub wycieczki górskiej kilka ciekawych sadzonek, podczas kontroli przeprowadzonej np. przez straż leśną będziemy narażeni nie tylko na konfiskatę posiadanych roślin, ale również na dotkliwe kary finansowe.
 
Poniżej znajdują się najczęściej spotykane w ogrodach gatunki chronione, które występują również na naturalnych stanowiskach w różnych rejonach Polski.
 

Ochrona ścisła

Gatunek

Środowisko

Powód ochrony

Uwagi

Cis

Głównie na terenie rezerwatów przyrody

Gatunek rzadki na stanowiskach naturalnych

Roślina ozdobna i trująca

Paprocie: Języcznik zwyczajny, Długosz królewski, Paprotka zwyczajna, Pióropusznik strusi, Zanokcica (ciemna, klinowata, serpentynowa)

Głównie wilgotne, cieniste lasy i zarośla

Pozyskiwane do ogrodów

 

Arnika górska

Tereny górskie i podgórskie

Narażona na wyginięcie

Roślina lecznicza

Bagno zwyczajne

Tereny wilgotne i kwaśne podłoża (torfowiska, bagna, lasy)

Zmniejszanie się ilości stanowisk naturalnych (wysychanie i eksploatacja torfowisk)

Trująca roślina z rodziny wrzosowatych o silnym zapachu

Brzoza karłowata

Tereny górskie i torfowiska, preferuje gleby kwaśne i wilgotne

Zmniejszanie się ilości stanowisk naturalnych (osuszanie terenów podmokłych)

Roślina okrywowa

Cebulica dwulistna

Lasy liściaste oraz tereny górzyste, preferuje gleby wapienne

Pozyskiwana do ogrodów

 

Ciemiernik czerwonawy

Tereny górskie oraz widne lasy liściaste

W środowisku naturalnym bardzo rzadki

 

Cyklamen purpurowy

Cieniste lasy, również górskie

Zagrożony wyginięciem na stanowiskach naturalnych

 

Dzwonki

Różne siedliska

Na stanowiskach naturalnych ochronie podlega większość gatunków, gdyż ich występowanie jest ograniczone

 

Goździki

Różne siedliska

Gatunek rzadki na stanowiskach naturalnych

 

Dziewięćsił popłocholistny i bezłodygowy 

Głównie słoneczne tereny górzyste

Gatunek rzadki na stanowiskach naturalnych

 

Fiołki: bagienny, mokradłowy 

Widne lasy, brzegi zbiorników wodnych, tereny podmokłe

Gatunek rzadki na stanowiskach naturalnych

 

Fiołek torfowy 

Torfowiska

Gatunek rzadki na stanowiskach naturalnych

 

Śnieżyczka przebiśnieg

Cieniste i półcieniste lasy oraz wilgotne, żyzne gleby

Pozyskiwana do ogrodów

 

Goryczka 

Różne siedliska

Wszystkie gatunki na stanowiskach naturalnych objęte ochroną

 

Grzybień północny

Płytkie wody stojące o mulistym dnie

Pozyskiwany do ogrodów

 

Mikołajek nadmorski

Słoneczne, nadmorskie wydmy

Pozyskiwany do ogrodów

Roślina ozdobna i na suche bukiety

Miłek wiosenny

Lasy sosnowe, wrzosowiska

Na stanowiskach naturalnych bardzo rzadki

Roślina ozdobna i lecznicza

Naparstnica zwyczajna 

Słoneczne lasy, łąki, zarośla

Występuje głównie w rezerwatach przyrody

Roślina ozdobna i lecznicza

Orlik pospolity 

Widne lasy liściaste i zarośla

Pozyskiwany do ogrodów

Bogactwo odmian uprawnych

Parzydło leśne

Zacienione zbocza górskie, zasiedla tereny wilgotne i próchnicze podłoża

Pozyskiwanie do ogrodów oraz niszczenie stanowisk naturalnych

Roślina ozdobna

Przylaszczka pospolita

Lasy i zarośla

Pozyskiwanie do ogrodów oraz niszczenie stanowisk naturalnych

Roślina ozdobna

Pluskwica europejska

Wilgotne lasy liściaste oraz zarośla, również na terenach górzystych

Niszczenie stanowisk naturalnych

Roślina ozdobna

Powojnik prosty

Zarośla, łąki, skarpy

Na stanowiskach naturalnych bardzo rzadki

Roślina ozdobna

Róża francuska

Słoneczne, górzyste łąki

Na stanowiskach naturalnych bardzo rzadki

Roślina ozdobna

Różanecznik żółty

Stanowiska słoneczne, piaszczyste wydmy

Na stanowiskach naturalnych bardzo rzadki

Roślina ozdobna

Sasanki

Różne siedliska

Niszczenie stanowisk naturalnych

 

Tojad

Różne siedliska

Na stanowiskach naturalnych objęty ochroną

Roślina ozdobna, silnie trująca

Wawrzynek wilczełyko

Cieniste lasy liściaste oraz zarośla

Na stanowiskach naturalnych bardzo rzadki

Roślina ozdobna, silnie trująca

Wiciokrzew pomorski

Widne lasy i zarośla

Na stanowiskach naturalnych bardzo rzadki

Roślina ozdobna

Zawilec wielkokwiatowy

Obrzeża lasów, słoneczne i suche zarośla,

Pozyskiwany do ogrodów

Roślina ozdobna

Kosaciec syberyjski

Wilgotne łąki, zarośla, obrzeża lasów

Pozyskiwany do ogrodów

Roślina ozdobna

Lilia złotogłów

Widne lasy, polany, zarośla

Pozyskiwana do ogrodów

Roślina ozdobna

Obuwik pospolity

Cieniste lasy liściaste i zarośla

Pozyskiwany do ogrodów

Roślina ozdobna

Szachownica kostkowata 

Wilgotne łąki, zarośla, torfowiska i tereny podmokłe

Pozyskiwana do ogrodów

Roślina ozdobna

Zimowit jesienny

Wilgotne łąki, zarośla, widne lasy

Pozyskiwany do ogrodów

Roślina ozdobna

Ochrona częściowa

Czosnek niedźwiedzi

Wilgotne i zacienione lasy liściaste

Niszczenie siedlisk naturalnych

Roślina lecznicza i jadalna

Barwinek pospolity 

Cieniste lasy liściaste

Pozyskiwany do ogrodów

 

Bluszcz pospolity

Wilgotne i cieniste lasy

Chronione głównie duże, kwitnące okazy

 

Kalina koralowa

Wilgotne i widne lasy oraz zarośla

Niszczenie stanowisk naturalnych

Roślina ozdobna i lecznicza

Kocanka piaskowa

Stanowiska piaszczyste, obrzeża lasów, przydroża

Pozyskiwana w celach leczniczych

Roślina ozdobna i lecznicza

Pierwiosnek lekarski

Widne lasy, łąki, zarośla

Pozyskiwany do ogrodów

Roślina ozdobna i lecznicza

Grzybień biały

Płytkie wody stojące o mulistym dnie

Niszczenie stanowisk naturalnych i pozyskiwanie do ogrodów

Roślina ozdobna

Kruszyna pospolita

Lasy mieszane, torfowiska, łąki

Pozyskiwana w celach leczniczych

Roślina lecznicza

Kopytnik pospolity 

Cieniste lasy i zarośla

Niszczenie stanowisk naturalnych

Roślina ozdobna i lecznicza, ale też trująca

Konwalia majowa

Wilgotne lasy mieszane, polany, zarośla

Pozyskiwana do ogrodów

Roślina ozdobna i lecznicza, ale też trująca

Pierwiosnek wyniosły

Wilgotne zarośla, łąki

Niszczenie stanowisk naturalnych

 

 

Autor: Katarzyna Józefowicz

Koniecznie zobacz