Jesteś tutaj:

Cynie - kwiaty nie tylko do ogrodu w stylu wiejskim

Aksamitki - kwiaty dla każdego
Celozje - egzotyka w ogrodzie
Dalie (Georginie) - kwiaty tysiąca odmian
Gazanie - słoneczny akcent w ogrodzie
Jaskry azjatyckie na balkon i do ogrodu
Koleusy - barwne pokrzywki
Sasanki - kwiaty zwiastujące wiosnę
Szarłat - Amaranthus
Tojeść - odmiany, uprawa i pielęgnacja
Tytoń ozdobny
Zawilce - odmiany i uprawa
Zimowity - kwiaty jesieni

Cynie - kwiaty nie tylko do ogrodu w stylu wiejskim

Cynie kojarzą się nam ze stylistyką ogrodów wiejskich, ale z pewnością dają większe możliwości aranżacyjne. Zróżnicowanie form i odmian, pozwala na tworzenie bardzo zmiennych i ciekawych kompozycji. Obecnie nie brakuje oryginalnych odmian, więc sięgajmy po nie, bo są warte  wykorzystania  w letnio – jesiennych aranżacjach.

Cynia (Zinnia) zaliczana jest do rodziny astrowatych (Asteraceae). Wyróżniamy dwa podstawowe gatunki cynii, dawniej powszechnie występujące w ogrodach, a więc cynię wytworną zwaną Jakobinką (Zinnia elegans) oraz cynię wąskolistną (Zinnia angustifolia). Obecnie w naszych ogrodach dominują mieszańce, a więc Zinnia hybrida.

Czy wiesz że …

Łacińska nazwa cynii, a więc Zinnia, została nadana na cześć profesora medycyny oraz botanika Johanna Gottfrieda Zinna.
Rodzaj Zinnia obejmuje wiele gatunków (około dwudziestu), ale tylko wspomniane powyżej, znalazły uznanie w oczach miłośników roślin. Charakteryzują się wzniesionymi łodygami, rozgałęzionymi, zakończonymi kwiatostanami w formie koszyczków, których średnica może przekraczać nawet 10 cm. Liście lancetowate do jajowatych. Kolorystyka i barwa kwiatów bardzo zmienna.

Cynie występują w Ameryce Środkowej, królują m.in. w Meksyku, a w Europie znane od XVIII w.

 

Wybrane gatunki rodzaju


Zinnia angustifolia - Cynia wąskolistna

Zinnia hybrida - Cynia ogrodowa (mieszańce)

Zinnia elegans - Cynia wytworna

Zinnia peruviana - Cynia peruwiańska

Cynia - kwiat

Cynia - kwiat

Charakterystyka wybranych gatunków cynii, uprawianych w ogrodzie


Cynia wytworna

Pochodząca z Meksyku jakobinka ozdobna w naszych ogrodach występuje w licznych i bardzo zróżnicowanych odmianach. Charakteryzuje się wzniesionymi łodygami, sięgającymi nawet do 100 cm wysokości, przy czym dostępne są także odmiany karłowate, których wysokość wynosi około 20 cm. Liście sercowatojajowate, naprzemianległe i szorstkie, ze względu na szorstkie włoski pokrywające także pędy. Kwiatostany w formie koszyczków  u gatunku do kilku centymetrów średnicy, a u odmian nawet do kilkunastu centymetrów. Cynia wytworna ze względu na kształt kwiatów jest bardzo zróżnicowana. Poza tym występuje w wielu barwach.


Ze względu na kształt kwiatostanów wyróżniamy:

Cynie kaktusowe, przekraczające pół metra wysokości, charakteryzujące się igiełkowatymi kwiatami języczkowymi.

Cynie daliowe, osiągające nawet do 90 cm wysokości o dużych kwiatach, przekraczających nawet 10 cm średnicy.

Cynie anemonowe o kwiatach półpełnych. Może kwiatostany nie osiągają takich rozmiarów jak u cynii daliowych, ale także są pełne uroku.

Cynie chryzantemowe występują w różnorodnej kolorystyce i zachwycają dużymi kwiatostanami.

Cynie karłowate, charakteryzują się niewielką wysokością i sięgają do około 40 cm.

Cynie pomponowe niskie, pełne o niewielkich kwiatach.

Cynie skabiozowe o kwiatach podobnych do skabiozy, znanej bardziej pod nazwą driakiew.

Kwiaty ukazują się już w lipcu, a kwitnienie trwa zazwyczaj do późnej jesieni.

Cynie

Cynie

Cynia wąskolistna

Pochodzące z Meksyku są niższe od cynii wytwornej i nie są tak zróżnicowane. Są bardziej rozgałęzione o wzniesionych łodygach, zakończonych kwiatostanami w formie koszyczków. Liście lancetowate. Średnica kwiatów osiąga do około 5 cm. Kwiatostany pojedyncze bądź pełne w ciepłych barwach żółć, pomarańcz, brunatne. Cynie wąskolistne zaczynają kwitnąć już w lipcu, a kwitnienie trwa do później jesieni.



Cynia ogrodowa

Odmiany powstałe w wyniku krzyżowania międzygatunkowego np. połączenie cynii wytwornej z wąskolistną.  

Cynie

Cynie

Wybrane odmiany
 

Nazwa gatunku

Nazwa odmiany

Uwagi

Cynia wytworna

‘Orys’

Cynia z grupy daliowe o pomarańczowych kwiatach.  

Cynia wytworna

‘Sanny Boy’

Odmiana kaktusowa o złocistożółtych kwiatach.

Cynia wytworna

‘Kirke’

Cynia daliowa o zielonkawych kwiatach.

Cynia wytworna

‘Jowita’

Odmiana daliowa o czerwonych kwiatach.

Cynia wytworna

‘Apricot’

Odmiana o morelowej barwie.

Cynia wytworna

‘Empress’

Dalia anemonowa o łososiowej barwie.

Cynia wytworna

‘Eskimo’

Cynia chryzantemowa.

Cynia wytworna

‘Valencia’

Odmiana cynii charakteryzująca się niewielką wysokością.

Cynia wytworna

‘Golden Dawn’

Odmiana cynii,  zaliczana do daliowych o pełnych kwiatach.

Cynia wytworna

‘Red Man’

Odmiana z grupy chryzantemowe o czerwonych kwiatach.

Cynia wytworna

‘Show Man’

Odmiana kaktusowa biała.

Cynia wytworna

‘Double Zahara Fire’

Ciekawa odmiana o ogniście pomarańczowych kwiatach. Osiąga około 30- 45 cm wysokości, tak więc doskonale nadaje się do uprawy na rabatach jak i w pojemnikach.

Cynia wytworna

‘Dreamland Red’

Zwarta odmiana, osiągająca do około 25 cm wysokości w barwie czerwonej.

Cynia wytworna

‘Dreamland Yellow’

Niska odmiana wielkokwiatowa o pełnych i żółtych kwiatach.

Cynia wytworna

‘Dreamland Rose’

Odmiana o kwiatach różowych.

Cynia wytworna

‘Dream Coral’

Odmiana o dużych, pełnych i pomarańczowych kwiatach, których średnica sięga około 10 cm.

Cynia wytworna

‘Peppermint Stick’

Odmiana o pełnych kwiatach w pastelowych barwach, nakrapiana.

Cynia wytworna

‘Illumination’

Odmiana daliowa o pełnych i różowych kwiatach, osiągająca do około 90 cm wysokości.

Cynia wytworna

‘Scarlet Flame’

Odmiana osiągająca do około 90 cm wysokości o pełnych i czerwonych kwiatach.

Mieszaniec

‘Amulette’

Odmiana o biało pomarańczowych kwiatach.

Mieszaniec

‘Profusion Apricot’

Kwiaty morelowe.

Mieszaniec

‘Profusion White’

Mieszaniec o białych kwiatach.

Mieszaniec

‘Profusion Orange’

Mieszaniec o pomarańczowych kwiatach, doskonały do uprawy pojemnikowej.

Cynia wytworna

‘Meteor’

Odmiana o czerwonych kwiatach, pełna.

Cynia wytworna

‘Fatima’

Kwiaty daliowe złocistożółte.

 

Stanowisko


Aby cieszyć się pięknym i obfitym kwitnieniem cynii, należy uprawiać je na stanowisku słonecznym, pamiętając, aby nie sadzić każdego roku w tym samym miejscu. Podłoże najlepiej żyzne, ciepłe, lekko wilgotne, zasadowe o pH. 7,0- 8,0.  W cienistych i chłodnych zakątkach ogrodu nie tylko słabiej kwitną, ale stają się także bardziej podatne na choroby grzybowe np. mączniaka.

Cynia - kwiat

Cynia - kwiat

Wymagania i pielęgnacja


Cynie będą zachwycać, ale tylko wówczas, gdy zapewnimy im odpowiednie warunki. Rośliny możemy uzyskać z rozsady bądź poprzez wysiew nasion bezpośrednio do gruntu. Drugi sposób nie jest w pełni korzystny dla dekoracyjności roślin, ponieważ będą one nie tylko później kwitły, ale także mogą mieć mniejsze rozmiary niż te uzyskane z rozsady.

Wysiew nasion na rozsadę, powinien zostać wykonany już w marcu w ciepłym inspekcie bądź w mieszkaniu na parapecie okiennym. Nasiona kiełkują już po tygodniu, tak więc na siewki nie będziemy długo czekać. Gdy rośliny wytworzą pierwszy właściwy liść, pikujemy je do doniczek. Pamiętajmy, że cynie nie boją się przesadzania. Na miejsce stałe należy je wysadzać w drugiej połowie maja. Rozstawa zależna od wysokości odmiany, tak więc najniższe sadzimy nawet co 15 cm, a najwyższe nawet co 40 cm.

O posadzone rośliny należy zadbać. Po pierwsze, powinny zostać posadzone na odchwaszczonym stanowisk, a podłoże w dobrej kulturze, powinno zostać utrzymane także  w okresie późniejszym. Spulchnianie podłoża jest konieczne, można także wyściółkować je, aby ograniczyć parowanie i ekspansję wszędobylskich chwastów. Podlewanie w początkowym okresie konieczne, w okresie późniejszym w razie potrzeby, a więc przy przedłużającej się bezdeszczowej aurze.

Przy mało zasobnym podłożu, wskazane nawożenie nawozami organicznymi np. w formie płynnej, można także zastosować Azofoskę czy nawozy mineralne np. o spowolnionym działaniu. Nawóz należy zastosować, jeszcze przed kwitnieniem.
Cynie warto także monitorować pod względem obecności szkodników oraz zmian chorobowych, aby w przypadku pojawienia się zmian jak najszybciej zainterweniować.

Cynie

Cynie

Choroby i szkodniki


W mokre lata cynie mogą paść ofiarą mączniaka prawdziwego, objawiającego się mączastym nalotem. Możemy go zwalczyć stosując środek o nazwie Biosept Active, oparty na ekstrakcie z grejpfruta. Po zaobserwowaniu pierwszych zmian, należy dokonać kilkakrotnego oprysku co 7- 10 dni.  Środek zwalcza także szarą pleśń, która także często atakuje cynie. W fazie siewek, młode rośliny mogą zostać porażone przez zgorzel. Choroba objawia się przewracaniem i zamieraniem siewek, którym w wyniku choroby gnije szyjka korzeniowa. Białe plamy na liściach mogą być objawem alternariozy. Chorobę także możemy zwalczać przy użyciu Biosept Active.


Ze szkodników uważajmy na m.in. mszyce, skoczki, miniarki, a także ślimaki. Przy zwalczaniu szkodników, warto zastosować biologiczne metody, jeżeli jednak nie będzie takiej możliwości w ostateczności korzystajmy z preparatów selektywnych, które zniszczą szkodnika, a oszczędzą organizmy pożyteczne. Takim preparatem jest Pirimor 500 WG, który zwalczy m.in. mszyce.

Cynie

Cynie

Zastosowanie


Cynie to doskonała propozycja na urozmaicone, barwne rabaty, które będą rozjaśniać ogród od lata do późnej jesieni. Niskie odmiany nadają się także na kwietniki, do pojemników, na obwódki. Wysokie odmiany, można zastosować także na kwiat cięty. Cynie ciekawie prezentują się z innymi roślinami jednorocznymi, takimi jak astry czy też lewkonie. Wysokie odmiany można sadzić wzdłuż ogrodzeń, murów.

Grzegorz Bogucki

Koniecznie zobacz