Jesteś tutaj:

Prawidłowe szczepienie drzew jabłoni

Cięcie jabłoni - po posadzeniu, formujące, prześwietlające i odmładzające
Najlepsze odmiany jabłoni w Polsce
Oprysk naturalny i chemiczny przeciw mszycom
Oprysk przeciw uciążliwym komarom
Skuteczny oprysk drzew jabłoni
Stare odmiany jabłoni - wielki powrót
Właściwe sadzenie drzew jabłoni

Prawidłowe szczepienie drzew jabłoni

Wiosna to czas, kiedy wielu działkowiczów przystępuje do szczepienia jabłoni,  a także innych drzew i krzewów owocowych. Może dla wielu wyda się to trudny zabieg, ale przy bliższym zapoznaniu się z tajnikami tej sztuki z pewnością dużo pewniej podejdziemy do szczepienia.

Szczepienie jabłoni jest jednym z najprostszych szczepień jakie przeprowadza się na działkach i w ogrodach. To właśnie dzięki niemu mamy możliwość uzyskania szlachetnych roślin. Posiadając w ogrodzie stare drzewo, którego owoce nie zachwycają jakością, smakiem i plennością, warto pomyśleć o zaszczepieniu na takim drzewie nowej odmiany, a nawet kilku, dzięki czemu drzewno na nowo stanie się wartościowe, a jego wieloodmianowość może być wielką atrakcją, zwłaszcza, że  nie jest to częsty widok. Można skorzystać także z oferty firmy szkółkarskiej oferującej już ukorzenione podkładki, które mogą posłużyć do rozmnożenia starych ale za to szlachetnych i bardzo pożądanych odmian jabłoni jak np.

1. Antonówka Zwykła,

2. Oliwka Inflancka,

3. Malinowa Oberlandzka.

Wyższość formy szczepionej nad podkładką to oczywistość, dlatego dobierajmy takie odmiany, które będą charakteryzować się nie tylko dorodnymi, smacznymi oraz kształtnymi owocami, ale także znaczną mrozoodpornością oraz niską podatnością na choroby.

Szczepienia drzew owocowych

Szczepienia drzew owocowych

Podstawowe materiały niezbędne do szczepienia jabłoni


Z pewnością podstawowym materiałem bez którego nie ma mowy o szczepieniu są zrazy. Pozyskujemy je już na początku zimy, tak aby ustrzec je przed ewentualnymi uszkodzeniami mrozowymi. Dobrze pobrany zraz to taki, którego długość wynosi około 20  cm i zawiera kilka dobrze ukształtowanych pąków. Zrazy pobieramy ze zdrowych pędów jednorocznych. Wiosenne pobieranie zrazów jest ryzykowne, ze względu na możliwe uszkodzenia mrozowe. Pozyskany materiał należy chronić przed przesuszeniem, dlatego po pobraniu najlepiej przechowywać  w pojemniku z wilgotnym piaskiem np. w piwnicy.

Zraz – jest tzw. komponentem szczepienia, a więc częścią rośliny szlachetnej, która jest zaszczepiana na podkładce.
Poza tym do przeprowadzenia prawidłowego szczepienia niezbędny jest także bardzo ostry nóż tzw. szczepak (okulizak) . Gładkość powierzchni ciętych jest kluczowa przy łączeniu zrazów z gałęziami podkładki. Do cięcia konarów warto przygotować piłkę, a do wygładzenia krzesak. Do łączenia komponentów można wykorzystać sznurek, paski foliowe, rafię ogrodniczą.

Pamiętajmy także o maści ogrodniczej.

W przypadku drzew stanowiących podkładkę należy je przygotować w okresie przedwiośnia. Przede wszystkim warto pamiętać, że w przypadku starszych drzew szczepienie można rozłożyć na dwa lata, a w przypadku drzew młodych szczepienie powinno być przeprowadzone całościowo w jednym roku. Pamiętajmy o wstępnym skróceniu gałęzi na których mamy zamiar umieścić zrazy.


Warto wiedzieć:

Rafia ogrodnicza - to naturalny sznurek wykonany z trawy.


Terminy szczepienia jabłoni


Zależnie od wybranej metody, terminy szczepienia znacznie sie różnią. W przypadku metody szczepienia „przez stosowanie” szczepienie przypadnie na okres wczesnowiosenny, kiedy jeszcze nie ruszyła wegetacja. Podobny termin zastosujemy w przypadku metody szczepienia w „sarnią nóżkę”. W przypadku metody szczepienia „kożuchówka”  termin szczepienia przypada na koniec kwietnia, a nawet w maju. W okresie letnim (lipiec)  można przeprowadzić szczepienie jabłoni poprzez okulizację.

Szczepienie drzew owocowych

Szczepienie drzew owocowych

Charakterystyka wybranych metod szczepienia jabłoni:

Szczepienie w klin (szczepienie w „sarnią nóżkę”)

Metoda w której zraz przycinamy w trójkątny klin. Na gałęzi podkładki także wycinamy klinowate wgłębienie, które ściśle pasuje do naciętego zrazu. Całość obwiązujemy folią bądź rafią ogrodniczą po czym smarujemy maścią sadowniczą.
Szczepienie na „sarnią nóżkę” wykorzystywane jest przede wszystkim do szczepienia starszych drzew. Przy tej metodzie zrazy są zdecydowanie mniejsze od podkładki.

Przed przystąpieniem do szczepienia należy odnowić ranę podkładki, odcinając kilka centymetrów gałęzi.

Szczepienie za korę („kożuchówka”)

Jedna z najbardziej popularnych i najłatwiejszych metod szczepienia jabłoni. Zabieg wykonujemy pod koniec kwietnia bądź w maju, a więc w momencie, kiedy drzewa rozpoczęły już wegetację i kora łatwo oddziela się od drewna. Ostrym nożem, podłużnie nacinamy korę w miejscu wcześniejszego usunięcia większości kawałka „starej” gałęzi. Korę należy przyciąć podłużnie (do około 5 cm) i delikatnie odchylić, umieszczając wcześniej skośnie ucięty zraz. Rana zrazu powinna w całości znajdować się pod korą. Całość wiążemy oraz smarujemy maścią sadowniczą. Stosuje się także szczepienie za korę bez nacięcia.

Metoda wykorzystywana przede wszystkim w przypadku, gdy zrazy mają o wiele mniejszą średnicę niż roślina przeszczepiana.



Szczepienie „przez stosowanie”

Metoda stosowana w przypadku jednakowej grubości zrazów oraz podkładki. Zarówno na zrazie oraz podkładce wykonujemy jednakowej długości skośne cięcie (około 3 cm).  Po połączeniu powinny tworzyć doskonale przylegającą całość. Jeżeli tak jest wiążemy rafią ogrodniczą i smarujemy maścią sadowniczą.  

Okulizacja – w okresie letnim jabłoń można rozmnożyć także z zastosowaniem kolejnej metody szczepienia zwanej okulizacją (oczkowaniem).  Polega ona na wykorzystaniu jednego pąka z kawałkiem drewna. Oczko pobieramy ostrym nożem i umieszczamy w naciętej w kształcie litery T podkładce. Całość należy owinąć w paski foliowe.

Drzewo po szczepieniu

Drzewo po szczepieniu

Uwagi końcowe


Po przeprowadzeniu szczepienia, należy zadbać o prawidłową pielęgnację osłabionej rośliny, uważając, aby nie doszło do wyłamania zaszczepionych zrazów. Taką szczególną opieką należy otoczyć szczepione drzewa nawet do kilku lat.  

Przy szczepieniu jabłoni szczególnie ważne jest, aby cięcia zrazu oraz pędu podkładki były gładkie i ściśle do siebie pasowały. Związane rafią ogrodniczą, sznurkiem, paskami folii muszą zostać posmarowane także maścią ogrodniczą. Gdy zrazy przyjmą się wówczas materiał wiążący należy usunąć.  


Grzegorz Bogucki


Koniecznie zobacz