Jesteś tutaj:

Dziwaczki - pachnące kwiaty

Aksamitki - kwiaty dla każdego
Celozje - egzotyka w ogrodzie
Czarnuszka - oryginalny kwiat
Klon czerwony uprawa i pielęgnacja
Lewkonia letnia - barwna i pachnąca
Lilie ogrodowe - odmiany, uprawa i pielęgnacja
Macierzanka tymianek (tymianek pospolity, tymianek właściwy, macierzanka zwyczajna)
Narcyzy - uprawa i pielęgnacja
Szałwia lekarska
Winobluszcz - pnącze kamuflujące niedoskonałości

Dziwaczki - pachnące kwiaty

Dziwaczki to dość popularne rośliny, a z pewnością bardzo cenione przez miłośników kwiatów. Wielkim walorem tej rośliny są barwne kwiaty oraz przyjemny zapach, który uprzyjemni wypoczynek, zwłaszcza w letnie wieczory. Rodzaj Mirabilis zaliczany jest do rodziny dziwaczkowatych (Nyctaginaceae) i obejmuje wiele gatunków, ale w uprawie spotykamy wyłącznie jeden gatunek, dziwaczek jalapa (Mirabilis jalapa).


Wybrane gatunki rodzaju:

 

- Dziwaczek Jalapa - Mirabilis jalapa

- Dziwaczek długokwiatowy - Mirabilis longiflora

- Dziwaczek szkarłatny - Mirabilis coccinea

- Dziwaczek jadalny - Mirabilis expansa

Dziwaczek jalapa, jako jedyny reprezentant rodzaju, uprawiany w naszych ogrodach, przywędrował do nas najprawdopodobniej z Meksyku, gdzie jest bulwiastą byliną. W naszym klimacie traktowany jako roślina jednoroczna, wrażliwa na mróz.

Czy wiesz że …

Dziwaczek Jalapa spotykany jest także pod nazwą dziwaczek peruwiański.


Kilka uwag o budowie


Mirabilis jalapa  należy do krzewiastych roślin i w sprzyjających  warunkach może przekroczyć nawet metr wysokości, zazwyczaj jednak jego wysokość osiąga kilkadziesiąt centymetrów. Część podziemną rośliny stanowią bulwiaste korzenie, sięgające do kilkunastu centymetrów długości. To właśnie dzięki nim, dziwaczki można przechowywać tak jak dalie. Łodygi wyprostowane i rozgałęzione, na których osadzone są duże, jajowate liście, ostro zakończone. Dziwaczek kwitnie latem. Jego trąbkowate (lejkowate) kwiaty, ukazują się w lipcu i zachwycają różnorodnością barw i zapachem. Zebrane w szczytowych partiach rośliny, w początkowym okresie kwitnienia, otwierają się późnym popołudniem i  trwają tak przez całą noc, po czym więdną.

Czy wiesz że …

Kwiaty dziwaczka otwierają się późnym popołudniem i w takim stanie trwają do ranka następnego dnia. Spowodowane jest to tym, że kwiaty dziwaczka zapylane są przez ćmy, które uaktywniają się w nocy.

Kwitnienie dziwaczków jest bardzo długie i może trwać aż do pierwszych przymrozków. Gdy zapylony kwiat przekwita pojawia się owoc, zawierający jedno nasiono. Po dojrzeniu czarne, przekraczające 5 mm średnicy. Dziwaczki zawiązują dużo nasion, tak więc nie będzie problemu z ponownym rozmnożeniem roślin.


Barwnie i pachnąco


Dziwaczki cenimy przede wszystkim ze względu na piękne, wielobarwne kwiaty oraz zapach. Kwiaty występują w barwie białej, żółtej, czerwonej, różowej, pomarańczowej oraz  w zróżnicowanych odcieniach wspomnianych barw. Dodatkowo nie brakuje okazów o wielobarwnych kwiatach, pełnych smug w odmiennych barwach.

Dziwaczek - kwiaty

Dziwaczek - kwiaty

Jakie stanowisko dla dziwaczka?


Dziwaczek Jalapa udaje się zarówno na stanowisku słonecznym jak i półcienistym, jednak należy podkreślić, że preferuje stanowiska słoneczne. Roślina nie jest zbyt wymagająca, mimo niewątpliwych, wysokich walorów dekoracyjnych. Udaje się na ziemi żyznej, próchniczej, a także dostatecznie wilgotnej.


Pielęgnacja dziwaczków


Dziwaczki nie są zajmujące, wysadzamy je na miejsce stałe po „zimnych ogrodnikach”, sadząc w rozstawie co 40- 50 cm. Taka rozstawa jest konieczna, ponieważ jak już zostało wcześniej wspomniane, przy sprzyjających warunkach, dziwaczki osiągają spore rozmiary. Po posadzeniu, należy podlewać rośliny, zwłaszcza, jeżeli opady deszczu są niewielkie bądź też w czasie suszy. Nie zapominajmy także o nawożeniu. Dobrze jest posadzić dziwaczki w podłożu wzbogaconym dobrze rozłożonym kompostem, który dostarczy roślinie niezbędnych składników w bezpiecznych ilościach. Dobrym rozwiązaniem są także nawozy o spowolnionym działaniu, które będą dostarczać roślinie niezbędnych składników, zgodnie z jej potrzebami.

W uprawie pojemnikowej wymagają większych pojemników i zapewnienia dostatecznej przepuszczalności, drenażu. W uprawie pojemnikowej ważne jest także podlewanie oraz nawożenie.


Rozmnażanie dziwaczków


Mirabilis jalapa najczęściej rozmnażamy poprzez nasiona. Zebrane bądź zakupione nasiona, najlepiej wysiać do inspektu już  marcu bądź do doniczek w ciepłym pomieszczeniu. Jeżeli nasiona wysiejemy w inspekcie, po ukazaniu się siewek należy je przepikować do doniczek, a po 15 maja wysadzić na miejsce stałe w ogrodzie.

Dziwaczki można także rozmnożyć poprzez bulwiaste korzenie.  W tym przypadku postępujemy dokładnie tak samo jak z daliami, a więc jesienią wykopujemy część podziemną rośliny i przez okres zimy przechowujemy w zabezpieczonym przed mrozem pomieszczeniu, przysypane np. torfem. W maju, a najlepiej dużo wcześniej, możemy podzielić bulwiaste korzenie i posadzić  do donic w celu przyśpieszenia wegetacji, a dopiero po 15 maja wysadzić na miejsce stałe. Dziwaczki uzyskane z przechowanych korzeni, będą o wiele wyższe niż te z nasion.

Ponieważ dziwaczki wytwarzają sporo nasion, może się zdarzyć, że na rabacie ujrzymy młodą sadzonkę dziwaczka, której początek da właśnie przezimowane w podłożu nasiono.


Zastosowanie


Dziwaczki są doskonałą propozycją na słoneczną rabatę bądź lekko zacienioną. Warto posadzić je w bliskim otoczeniu kącika wypoczynkowego, aby móc wieczorną porą poczuć przyjemny zapach kwiatów. Jeżeli nie mamy kącika wypoczynkowego, wtopionego w zieleń ogrodu, można dziwaczki uprawiać w pojemnikach.

W ogrodzie dziwaczki należy sadzić w licznych grupach, tylko wówczas wydobędziemy pełnię ich piękna.


Uwagi końcowe


Dziwaczek Jalapa, to ciekawa roślina, którą warto zaprosić do ogrodu, a także na balkon i taras. Łatwa w uprawie o dużych walorach dekoracyjnych, umili wieczorny wypoczynek, może stać się pachnącym dopełnieniem wielu kompozycji.

Sprzedawcy zachęcając do zakupu dziwaczków wspominają o fakcie fluoryzacji kwiatów. Nie liczmy jednak, że dostrzeżemy świecące kwiaty. Jak już, to zjawisko dostrzegalne jest w ultrafiolecie. Poza tym, taką właściwość wykazują tylko kwiaty żółto kwitnące, które zawierają żółtą betaksantynę.

Tekst: Grzegorz Bogucki
 

 

Koniecznie zobacz