Jesteś tutaj:

Aronia - uprawa i właściwości owoców

Bez czarny - właściwości, zastosowanie i uprawa
Borówka amerykańska (wysoka)
Kolcowój (Krzew Goji) - uprawa i jagody
Porzeczka czarna - uprawa i odmiany
Przycinanie krzewów aronii
Sadzenie aronii czarnoowocowej
Uprawa malin
Uprawa porzeczki białej

Aronia - uprawa i właściwości owoców

Niezwykle wartościowa, a mimo to nieco zapomniana aronia czarna (Aronia melanocarpa) należąca do rodziny różowatych, w ostatnich latach ponownie wróciła do łask i coraz częściej pojawia się w naszych ogrodach. Przyjmuje się, że ojczyzną tego cennego krzewu są wschodnie rejony Stanów Zjednoczonych oraz Kanada, skąd roślina zawędrowała między innymi na tereny Azji i Europy.


Cechy charakterystyczne


Aronia wyrasta na wysokość i szerokość ok. 2-3 m. i rośnie w formie dość rozłożystego, mocno rozgałęzionego krzewu. Posiada ciemnozielone, szerokie, skórzaste, owalne i ząbkowane liście, które jesienią przebarwiają się na piękny, ognistoczerwony lub intensywnie pomarańczowy kolor. Roślina zakwita bardzo obficie w maju, wydając małe, białe kwiaty, zebrane w niewielkie baldachogrona. Jesienią w miejscu przekwitłych kwiatostanów, pojawiają się kiście czarnych, okrągłych owoców.


Wymagania uprawowe


Powodzenie aronii, jako krzewu hodowlanego, może wynikać nie tylko z ogromnych wartości odżywczych i leczniczych, ale również z dużej tolerancji środowiskowej. Aronia czarna jest bowiem krzewem stosunkowo mało wymagającym. Może rosnąć na różnych typach gleb. Równie dobrze radzi sobie na glebach cięższych, wilgotnych, jak i suchych piaszczystych. Nie ma też szczególnych wymagań, co do odczynu podłoża, byle nie było ono bardzo kwaśne lub bardzo zasadowe. Krzewy są również wytrzymałe na mróz i rzadko przemarzają, nie są też podatne na choroby oraz szkodniki. Roślina wprawdzie dość dobrze znosi chwilową suszę, jednak może to spowodować spadek plonowania, dlatego w czasie dłuższych okresów bezdeszczowych warto dodatkowo krzewy nawadniać.


Właściwie jedynym, ale dość zasadniczym warunkiem powodzenia uprawy aronii, jest stanowisko, które bezwzględnie powinno być słoneczne. Krzew co prawda w półcieniu również będzie rósł, ale wtedy może wydać bardzo słaby plon lub nawet w ogóle nie zawiązać owoców. Aronię rozmnaża się z nasion lub sadzonek zielnych. W uprawie amatorskiej drugi sposób jest praktyczniejszy i łatwiejszy do wykonania. Wśród odmian uprawowych znajdują się miedzy innymi „Nero” oraz bardzo plenna ”Galicjanka”. Spotyka się także egzemplarze szczepione na podkładce z jarzębu pospolitego.

Uprawa Aronii

Uprawa Aronii

Zabiegi pielęgnacyjne


Dość istotnym zabiegiem pielęgnacyjnym w uprawie aronii jest cięcie. Roślina tworzy dużo odrostów korzeniowych, co szybko powoduje nadmierne zagęszczenie krzewu i ogałacanie z liści dolnych partii pędów. Dlatego w okresie spoczynku, czyli późną jesienią lub bardzo wczesną wiosną, należy regularnie wycinać najstarsze pędy, dzięki czemu w okresie wegetacji do wnętrza krzewu dotrze więcej światła. Poza tym rośliny najlepiej owocują na 2-6 letnich pędach, a więc starsze tylko obciążają krzew, nie wydając zadowalającego plonu. Wczesną wiosną warto też skrócić mniej więcej o połowę, wszystkie pozostałe pędy. Jeśli jednak nie będziemy stawiali na owoce, a potraktujemy krzew jako roślinę żywopłotową, nie musimy wcale jej przycinać, co najwyżej raz do roku nieco prześwietlić. W zależności od przeznaczenia, inny jest też rozstaw roślin przy sadzeniu.

Krzewy przeznaczone na żywopłot sadzi się gęściej, najczęściej planując rośliny co 1,5 m., natomiast rozstaw w przypadku roślin uprawianych dla pozyskania owocu, powinien być większy i wynosić ok. 2-2,5 m. Owocowanie krzewów zwykle rozpoczyna się w 2-3 roku od chwili posadzenia. Owoce najlepiej zbierać po pierwszych przymrozkach, gdyż wtedy tracą swoją charakterystyczną goryczkę.

Kwitnąca Aronia

Kwitnąca Aronia

Przeznaczenie owoców


Ze względu na cierpki smak, nie jada się ich zwykle na surowo, za to doskonale nadają się na rozmaite przetwory. Z owoców przyrządza się wiec soki, konfitury, dżemy, galaretki, kompoty, a także używa ich jako dodatek barwiący przetwory z innych owoców np. jabłek. Ze względu na duża zawartość garbników, raczej nie nadają się na wino domowej roboty, natomiast można z nich przyrządzić bardzo zdrową i smaczną nalewkę. Jagody można również suszyć i przygotowywać z nich herbatkę owocową.

Zbiór Aronii

Zbiór Aronii

Właściwości zdrowotne aronii


Ich prozdrowotne właściwości są dość znaczące, tym bardziej, że owoce nie gromadzą w sobie metali ciężkich. Przyjmowanie preparatów oraz przetworów z aronii skutecznie pomaga obniżyć zbyt wysokie ciśnienie krwi, wspomaga leczenie chorób krążeniowych oraz żylaków i chorób wrzodowych żołądka. Aronia posiada także właściwości antyrnowotworowe, działa wewnętrznie przeciwkrwotocznie (zawartość wit. PP), wspomaga układ nerwowy, obniża poziom cholesterolu i wykazuje działanie przeciwmiażdżycowe.


Za te zdrowotne właściwości, odpowiadają zawarte w owocach duże ilości wit. PP (która jest również aktywna po przetworzeniu owoców) oraz antocyjanów, garbników, wit. C i soli mineralnych (min. potas, fosfor, żelazo, magnez).
Te substancje są pochodzenia naturalnego, dlatego też znacznie łatwiej przyswajane są przez


Owoce Aronii

Owoce Aronii

Tekst: Katarzyna Józefowicz

 

Koniecznie zobacz